Dreigt Nederland straks een overschot aan eengezinswoningen te krijgen?

Jarenlang draaide het debat op de Nederlandse woningmarkt vooral om één vraag: hoe lossen we het enorme woningtekort op? Maar volgens een nieuw rapport van ABN AMRO dient zich een opvallende ontwikkeling aan. Op de langere termijn zou Nederland namelijk kunnen afstevenen op een overschot aan eengezinswoningen.

Meer aanbod dan vraag

Uit onderzoek van het economisch bureau van ABN AMRO blijkt dat er nu al meer eengezinswoningen beschikbaar zijn dan het aantal huishoudens dat specifiek op zoek is naar dit type woning. Die discrepantie zal volgens de bank de komende decennia verder toenemen.

Toch blijven veel gemeenten inzetten op de bouw van nieuwe gezinswoningen. Naar verwachting worden er de komende jaren nog zo’n 270.000 eengezinswoningen toegevoegd aan de woningvoorraad.

Daar komt bij dat richting 2050 naar schatting nog eens 900.000 bestaande gezinswoningen vrijkomen doordat bewoners verhuizen naar een andere woning of komen te overlijden. Hierdoor ontstaat het risico dat vraag en aanbod steeds verder uit balans raken.

Vergrijzing verandert de woningmarkt

Een belangrijke oorzaak van deze ontwikkeling is de vergrijzing. Veel oudere Nederlanders wonen nog altijd in een ruime eengezinswoning. Zo woont ongeveer 70 procent van de mensen tussen de 65 en 74 jaar momenteel in een gezinswoning.

Deze woningen komen vaak pas beschikbaar wanneer ouderen verhuizen naar een meer geschikte woning of wanneer de woning vrijkomt na overlijden. Tegelijkertijd groeit het aantal alleenstaanden en kleinere huishoudens, waardoor de vraag naar compacte woningen en appartementen steeds groter wordt.

Risico op leegstand en prijsdruk

Volgens ABN AMRO kan de toenemende scheefgroei in sommige regio’s leiden tot leegstand en dalende woningprijzen. Vooral gebieden met een krimpende bevolking lopen risico. Daar kan het aanbod van gezinswoningen op termijn groter worden dan de vraag.

Opvallend is dat momenteel ongeveer twee derde van de Nederlandse woningvoorraad uit eengezinswoningen bestaat, terwijl slechts een derde van de huishoudens daadwerkelijk uit gezinnen bestaat.

Meer seniorenwoningen als sleutel

Volgens sectoranalist Jorke Kooijenga wordt in veel bouwplannen nog onvoldoende rekening gehouden met de veranderende samenstelling van huishoudens. Hij pleit daarom voor meer seniorenwoningen die aansluiten bij de wensen van ouderen.

Veel senioren zouden best willen verhuizen naar een kleinere of levensloopbestendige woning, maar kunnen momenteel geen passend alternatief vinden. Daardoor blijven zij langer in hun huidige woning wonen.

Wanneer er meer geschikte woningen voor ouderen beschikbaar komen, kan de doorstroming op de woningmarkt verbeteren. Gezinswoningen komen dan eerder vrij voor jonge gezinnen en starters die juist op zoek zijn naar extra ruimte.

Nieuwe kijk op woningbouw nodig

Het rapport van ABN AMRO laat zien dat de woningmarkt niet alleen draait om het bouwen van meer woningen, maar ook om het bouwen van de juiste woningen. De samenstelling van Nederlandse huishoudens verandert snel en vraagt om een andere blik op toekomstige woningbouw.

De uitdaging voor beleidsmakers, gemeenten en projectontwikkelaars ligt daarom niet alleen in het oplossen van het huidige woningtekort, maar ook in het voorkomen van een nieuwe mismatch tussen vraag en aanbod in de toekomst.

Bron bekijken